Vlaams Woordenboek logo

Het Vlaams woordenboek


Index

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Log in

Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

Uw gebruikersnaam
Uw geheime paswoord

  • Log in
  • Wees welgekomen | Willekeurig | Top woorden | Recent

    ik doen, gaan, staan, zien en zijn

    Dit is slechts 1 definitie voor "ik doen, gaan, staan, zien en zijn." Bekijk alle definities.

    ik doen, gaan, staan, zien en zijn
    (eerste persoon enkelvoud van st.ww.)

    De eerste persoon enkelvoud van de sterke werkwoorden met één lettergreep wordt in de Antwerpse Kempen gevormd als volgt:

    Doen /doen/ > ik dun (scherpe u, een beetje zoals AN “put”, “stuk”)
    Gaan / gaon/ >ik guin (doffe ui zoals AN “de”, “het”)
    Staan /staon/ >ik stuin (doffe ui zoals AN “de”, “het”)
    Zien /zien/> ik zin (korte ie zoals AN “ik”, “zin”)
    Zijn /zaan/ > ik zén (korte scherpe e zoals AN ik “ben”)

    Waarschijnlijk treft men dergelijke vormingen aan in het hele Brabantse taalgebied.

    ’K zén ziek en ik guin nui den doktoor.
    (Ik ben ziek en ik ga naar de dokter.)

    2 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Marcus en laatst gewijzigd door de Bon (20 nov 2018 12:19)

    Thumbs_up
    161

    Reacties

    In oostelijk Oost-Vlaanderen hoort ‘zouden’ ook in die rij: “ik zoun der nog ne keer goe over peizen as ik van ou was”.

    Ik vermoed dat het gewoon naar analogie ontstaan is, aangezien in oostelijk Oost-Vlaanderen (en daarbuiten) de ‘d’ tussen een volle en een doffe klinker, die in verschillende andere dialecten als een j of w wordt uitgesproken, helemaal niet wordt uitgesproken, en bovendien West- en Oost-Vlaanderen de ‘e’ in de werkwoordsuitgang -en niet uitspreken, waardoor de uitspraak van ‘zouden’ ‘zoun’ is, en met de enkelvoudsvormen ‘ik zou – gij zou(d) – hij zou(d)’ klinkt dat gelijk een athematisch werkwoord, dus moest het ‘ik zoun’ zijn.

    ‘Ik woun’ (< wouden) komt in dezelfde regio ook voor, maar toch minder, denk ik.

    Toegevoegd door nthn op 08 okt 2020 23:49

    De beschrijving van de klanken hier is wel vreemd, want de ‘u’ in AN ‘put’ is dof, de ‘e’ in AN ‘de’ klinkt doffer dan een korte monoftonge ‘ui’, de ‘i’ in AN ‘ik’ is dof en de scherpe ‘e’ in AN ‘ben’ klinkt ook redelijk anders in vergelijking met de Brabantse scherpe ‘e’, die voor vele anderen gelijk een doffe ‘i’ klinkt.

    Toegevoegd door nthn op 09 okt 2020 00:00

    Voeg een reactie toe

    Ingelogde gebruikers kunnen reacties aan deze definitie toevoegen.

    Log in

    Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

    Uw gebruikersnaam
    Uw geheime paswoord

    Developers gezocht!
    De code achter het Vlaams woordenboek heeft dringend een update nodig.
    Wil je deze website graag mee een nieuw leven geven? Ik zoek een team adoptieouders.
    Stuur me een e-mailtje als je wil helpen, merci!

    Het Vlaams woordenboek  |  Concept en realisatie door Anthony Liekens

    Creative Commons License

    Het Vlaams Woordenboek by Anthony Liekens is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.