Vlaams Woordenboek logo

Het Vlaams woordenboek


Index

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Log in

Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

Uw gebruikersnaam
Uw geheime paswoord

  • Log in
  • Wees welgekomen | Willekeurig | Top woorden | Recent

    bonen van genuchten

    Dit is slechts 1 definitie voor "bonen van genuchten." Bekijk alle definities.

    bonen van genuchten
    (vaste woordverbinding)

    grote witte bonen, ook boerenteen genoemd, wetenschappelijke naam Phaseolus vulgaris

    Letterlijke vertaling: bonen van genot, bonen om van te genieten

    VMNW: ghenoechte, genuchte: Oudste attestatie: Brabant-West, 1265-1270
    MNW: genuechte, genuchte, genoechte: ndl. slechts bewaard in den vorm geneugt(e). Kil. ghenoegte: genoegen, vermaak, tevredenheid, genoegzame voorraad, toereikende maat.
    WNT: genugte, genuchte: genot, vreugde, welgevallen. Thans alleen nog in den hoogeren, vooral in dichterlijken stijl.
    Geneugte en genugte zijn nauw verwant maar in oorsprong niet geheel hetzelfde.

    zie ook genuchten, bonen van

    “Vader was het sterkst in het telen van bonen. De z.g. ‘boerentenen’ of ‘bonen van genuchten’, waren zijn specialiteit. Niemand kon dat beter dan hij.” (http://users.skynet.be/jef.vermeiren/18-40.html)

    6 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Marcus en laatst gewijzigd door de Bon (22 okt 2016 14:22)

    Thumbs_up
    57

    Reacties

    Ik weet echt niet waar de woorden “boerentenen” en “bonen van Genuchten” gebruikt worden.

    Toegevoegd door Marcus op 20 okt 2016 19:05

    boerentenen in de Kempen/prov. Antwerpen, bonen van genuchten, ken ik niet

    Toegevoegd door fansy op 21 okt 2016 01:34

    bonen van genuchten .......;

    In de zuiderkempen zijn die bonen wel bekend maar ik denk niet dat ze nu nog veel geplant worden.
    Volgend gezegde vertelt wat over de kwaliteit en de opbrengst ervan.
    “Bonen van genuchten
    Veel peul,weinig vruchten!” ….heb ik vaak gehoord.

    Toegevoegd door japper op 21 okt 2016 13:55

    Inderdaad, ze brengen niet veel op maar ze zijn wel lekker. Omdat ze zo zeldzaam worden is de prijs van die groente ook niet meer te doen. Fansy heeft reeds bij boerenteen gezet waar het gebruikt wordt, waarvoor dank.
    Maar die “Bonen van Genuchten” is voor mij etymologisch een raadsel. “Genuchte” betekent “genoegen” als “voldoende”. Dat strookt niet met wat Japper terecht opmerkt: heel veel brengt die soort niet op. Maar misschien was het vroeger anders want het is niet gezegd dat men nog altijd dezelfde soorten aanplant als lang geleden. “Genoegen” zou dan weer kunnen wijzen op de lekkere smaak…

    Toegevoegd door Marcus op 21 okt 2016 20:22

    De regio heb ik op Antwerpse Kempen gezet. In de volledige tekst waaruit de voorbeeldzin gehaald is, staat een verwijzing naar de Kempen. De schrijver Jef Vermeiren vertelt ook dat hij in dezelfde straat van het bekende Sanatorium Joostens heeft gewoond. Dat gesticht is gesitueerd in Sint Antonius Brecht bij Zoersel.

    tekst:
    Achter en naast ons huis lag een mooie tuin. Groenten kweken was een van de liefhebberijen van vader. De magere KEMPENGROND leende zich echter niet tot alle teelten en bovendien zaten er in die grond een oneindig aantal maden te wachten op de sappige wortels van de prei of de ‘peekes’. Bestrijdingsmiddelen om die beestjes te vernietigen kende men toen nog niet. Vader was het sterkst in het telen van bonen. De z.g. ‘boerentenen’ of ‘bonen van genuchten’, waren zijn specialiteit. Niemand kon dat beter dan hij. Hij was ook ‘een kei’ in aardbeien en ‘pensékens’ of ‘viooltjes’ kweken. Voorts stonden er in de tuin lekkere fruitsoorten.

    Toegevoegd door fansy op 22 okt 2016 14:20

    De versregel van japper staat (bijna letterlijk!) in het Antwerps idioticon van 1899. Dit is het dialect gesproken in Antwerpen, maar toch vooral in de Kempen.
    De genuchten gaan over de weelderige bloei van de plant, de opbrengst in bonen was vroeger ook mager. De bloemen waren dus een genoegen of geneugte voor het oog, denk ik.
    Ik heb alles in genuchten, bonen van gezet.

    Toegevoegd door de Bon op 22 okt 2016 14:40

    Voeg een reactie toe

    Ingelogde gebruikers kunnen reacties aan deze definitie toevoegen.

    Log in

    Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

    Uw gebruikersnaam
    Uw geheime paswoord

    Hulp gezocht!
    Wil je graag meebouwen aan de taalatlas van de Nederlandse taal?
    Taalverhalen zoekt nieuwe vaste correspondenten voor haar mini taalonderzoekjes.

    Leer je Nederlands?
    NedBox.be is een gratis website om op een leuke manier Nederlands te oefenen, via tv-fragmenten en krantenartikels.

    Het Vlaams woordenboek  |  Concept en realisatie door Anthony Liekens

    Creative Commons License

    Het Vlaams Woordenboek by Anthony Liekens is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.