Vlaams Woordenboek logo

Het Vlaams woordenboek


Index

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Log in

Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

Uw gebruikersnaam
Uw geheime paswoord

  • Log in
  • Wees welgekomen | Willekeurig | Top woorden | Recent

    Vlaamse uitspraak

    Dit is slechts 1 definitie voor "Vlaamse uitspraak." Bekijk alle definities.

    Vlaamse uitspraak
    (uitspraakvarianten)

    Heel wat woorden worden in Vlaanderen anders uitgesproken dan in Nederland. Dan gaat het niet zozeer over regelgebonden uitspraken zoals de zachte g, maar over woorden zoals pyjama dat in Vlaanderen als pie-zja-ma en in Nederland als pie-jaa-maa uitgesproken wordt. Of over klemtonen zoals bij burgemeester waarbij in Vlaanderen het accent op de eerste lettergreep valt en in Nederland op de derde. Bij leenwoorden hanteert men in Nederland zeer dikwijls een nabootsing volgens de Nederlandse klankwetten van de klanken in de oorspronkelijke taal (meestal Engels of Frans), terwijl de uitspraak in Vlaanderen vervlaamst wordt. Soms wordt in Vlaanderen een Franse uitspraak gehanteerd, dan volgt de uitspraak in Nederland meestal het Engels.

    Voor Engelse leenwoorden met korte a is er een afzonderlijk lemma waar deze gevallen ondergebracht kunnen worden.

    Het spijtige is dat de Vlaamse media voor deze woorden de Nederlandse uitspraak gebruiken ondanks dat de Vlaamse uitspraak in Vlaanderen zeer algemeen is. Dit is een aanfluiting van de V die voor Vlaams staat in o.a. vrt en VTM.

    Wat klemtonen betreft kan voor het West-Vlaams algemeen gesteld worden dat de klemtoon zeer dikwijls op de eerste lettergreep ligt (zoals ook in het nabije(re) Engels), ook en wellicht het meest opmerkelijk bij eigennamen. Bijvoorbeeld, waar een doorsnee Vlaming of Nederlander de naam Stefanie zal uitspreken zoals de Fransen, met de klemtoon op de laatste lettergreep, heet deze vrouw in West-Vlaanderen Stefanie. De West-Vlaamse politieker Vande Lanotte heet in zijn thuisprovincie Vande Lanotte.

    zie ook Breda, Spa: vokaalreductie

    alfabetische lijst:

    ‘s anderendaags: VL: san·dren·da(a)gs; NL: san·de·ren·daags
    Afrika: VL: a·fri·ka; NL: aa·fri·kaa
    Amerika: VL: a·mee·ri·ka; NL: a·mee·ri·kaa
    Antarctica (idem Arctica): an·tarc·ti·ca; NL: an·tarc·ti·caa
    archipel: VL: ar·chi·pel; NL: ar·chi·pel
    asfalt: VL: as·falt; NL: as·falt
    Bernard: VL: ber·naar (Frans); NL: bern·(h)art (Engels)
    bijna: VL: bij·na(a)/be·na(a) (zie ook bekan); NL: bij·naa
    bikini: VL: bi·ki·ni; NL: bi·ki·ni
    burgemeester: VL: bur·ge·mees·ter; NL: bur·ge·mees·ter
    cacao: VL: ca·ca·oo; NL: ca·caa·oo
    carnaval: VL: kar·na·val (Frans); NL: kar·na·val (Engels)
    cichorei: VL: sjie·ko·rei; NL: sie·cho·rei (± fonetisch)
    clitoris: VL: cli·too·ris (beide i’s als in fiets); NL: cli·to·ris (beide i’s als in dik)
    conciërge: VL: kon·s·jer·zje (± Frans); NL: kon·zjer·zje
    coup: VL: koe (Frans); NL: koep (± fonetisch)
    dement: VL: dee·ment; NL: de ment
    detective: VL: de·tek·tie·ve/de·dek·tie·ve (fonetisch); NL: die·tek·tif (Engels)
    Doornroosje: VL: doo·rn·roo·sje; NL: doo·rn·roo·sje
    doorprikken: VL: door·prik·ken; NL: door·prik·ken
    dossier: VL: dos·sier (fonetisch); NL: do·sjee (Frans)
    elixir: VL: ee·liek·sier/ee·lieg·zier (Arabisch, ‘g’ uitgesproken als in het Engelse ‘good’); NL: ee·lik·ser (‘lik’ uitgesproken als ‘dik’)
    encyclopedie: VL: en·cy·clo·pe·die (fonetisch); NL: aun·cy·clo·pe·die (Frans, de ‘aun’ is nasaal)
    energie: VL: e·ner·gie (fonetisch); NL: e·ner·zjie/e·ner·sjie (Frans)
    essay: VL: es· (Frans); NL: es·seej/es·seej (Engels)
    Europa: VL: eu·roo·pa; NL: eu·roo·paa
    flirten: VL: flir·ten (fonetisch); NL: fleur·ten (Engels)
    garantie: VL: ga·ran·tie (Frans; ook ga·ran·sie); NL: ga·ran·tsie
    gelijkvloers: VL: ge·lijk·vloers; NL: ge·lijk·vloers
    Gerard: VL: zjee·raar (Frans); NL: gee·rart (fonetisch)
    gilet: VL: zjie·lee; NL: zjie·lèt
    hifi: VL: haai·fi (Brits Engels); NL: haai·faai (Amerikaans Engels)
    hostess: VL: hos·tès; NL: hos·tes (Engels)
    hygiëne: VL: hy·gjee·ne; NL: hy·gjèè·ne (Frans)
    intrige: VL: in·trie·ge (fonetisch); NL: in·trie·zje/in·trie·sje (hypercorrecte uitspraak van intrige met /ž/ -Frans intrigue)
    Israël: VL: iez·ra·jel (‘i’ als in ‘kiwi’); NL: is·ra·‘el (‘i’ als in ‘dik’)
    jacuzzi: dja·koe·zi/zja·koe·zi; NL: ja·koe·zi
    jenever: VL: zje·nee·ver; NL: je·nee·ver (fonetisch)
    Jos: VL: zjos; NL: jos
    kathedraal: VL: ka·tee·draal; NL: kat·te·draal
    Koran: VL: koo·ran; NL: ko·raan
    lavabo: VL: la·va·boo; NL: la·vaa·boo/la·vaa·boo
    Lutgart: VL: lut·gart; NL: lutgart
    mammoet: VL: mam·moet; NL: mam·moet
    meteen: VL en NL: mè·teen (‘mè’ als in ‘bed’); VL media: me·teen (‘me’ als in ‘der’)
    Monaco: VL: Mo·na·coo; NL: Moo·naa·coo
    monopoly: VL: mo·no·poo·ly; NL: mo·noo·pe·ly (Engels)
    nasi (goreng): VL: naa·zi; NL: na·si
    Nobelprijs: VL: No·bel.prijs; NL: No.bèl·prijs
    nostalgie: VL: nos·tal·gie (fonetisch); NL: nos·tal·zjie/nos·tal·sjie (Frans)
    omwenteling: VL: om·wen·te·ling; NL: om·wen·te·ling
    onderhoud: VL: on·der·houd; NL: on·der·houd
    parameter: VL: pa·ra·mee·ter; NL: pa·raa·mə·ter
    parfum: VL: par·fui (Frans, de ‘ui’ is nasaal); NL: par·fum (fonetisch)
    passagier: VL: pas·sa·gier (fonetisch); NL: pas·sa·zjier/pas·sa·sjier
    per: VL: ‘per’ als ‘der’; NL: ‘per’ als ‘ver’
    percent: VL: per·cent (‘per’ als ‘der’); NL: per·cent (‘per’ als ‘ver’)
    per se: VL: per see (‘per’ als ‘der’); NL: pèr see (Latijn, ‘pèr’ als ‘ver’)
    pikken: VL: pi·ken; NL: ·ken
    pistolet: VL: pis·to·lee; NL: pis·to·lèt
    platform: VL: plat·form; NL: plat·form
    pyjama: VL: pi·zja·ma; NL: pie·jaa·maa
    record: VL: re·kort (fonetisch); NL: ree·koor (Frans)
    reünie: VL: ree·ju·nie; NL: ree·u·nie (Franse klemtoon)
    Robert: VL: ro·beir (Frans); NL: ro(o)·bert (Engels)
    robot: VL: ro·bot; NL: roo·bot
    rondpunt: VL: rond·punt; NL: rond·punt
    Roodkapje: VL: rood·kap·je; NL: rood·kap·je
    salami: VL: sa·la·mi; NL: sa·laa·mi
    sceptisch: VL: sep·ties; NL: skep·ties
    Sneeuwwitje: VL: sneeuw·wi·tje; NL: sneeuw·wit·je
    stadhuis: VL: sta·tuis; NL: stad·huis
    steak: VL: stek/stik (Frans); NL: steek (Engels)
    super, hyper: VL én NL: su·per, hy·per; VL media: sup·per, hip·per
    tabak: VL: ta·bak (zie ook toebak); NL: ta·bak (Frans)
    Tenerife: VL: ·ne·rif ; NL: tee·nee·rie·fee
    tenzij: VL: ten·zij (‘e’ als in ‘der’, komt van "’t en zij’); NL: ten·zij, ten·zij (‘e’ in beide varianten als in ‘bed’)
    terras: VL: tèr·ras; NL: te ras
    ticket: VL: tie·kèt (Frans); NL: tik·ket (Engels)
    trainen: VL: trei·nen; NL: treej·nen (Engels)
    vanille: VL: va·nie·le (fonetisch); NL: va·nie·je (Frans)
    verkoop: VL: ver·koop; NL: vér·koop (tegen alle regels in)
    werkloosheid: VL: werk·loos·heid; NL: werk·loos·heid
    wodka: VL: vod·ka (Slavisch, de ‘d’ is eerder stemhebbend); NL: wot·kaa (de ‘t’ is stemloos)
    yoghurt: VL: joe·choert (soms joe·goert; ± Turks); NL: jo·chert, jo·ggert (fonetisch)
    zonsondergang: VL: zon·zon·der·gang; NL: zons·on·der·gang
    zonsopgang: VL: zon·zop·gang; NL: zons·op·gang

    woorden op —ist/—isme/—isch: VL: —ist/—isme/—isch (‘i’ als in ‘fiets’); NL: —ıst/—ısme/—ısch (‘i’ als in ‘dik’)
    woorden op —tie: VL: —sie; NL: —tsie
    woorden op —tje/—dje: VL: —tje (de t- en j-klanken komen samen zoals in ‘checken’); NL: —t·je (de t- en j-klanken worden apart uitgesproken)
    woorden met —ci— of —ti— (bv. ‘officieel’, ‘politioneel’): VL: —s·j— (de s- en j-klanken worden apart uitgesproken); NL: —sj—, —tsj— (de s- en j-klanken komen samen zoals in ‘sjaal’ of ‘checken’)
    woorden met dis—: VL: dis— (‘i’ als in ‘fiets’); NL: dıs— (‘i’ als in ‘dik’)
    woorden op —achtig: VL: klemtoon op woord zelf; NL: klemtoon op achtig en adempauze tussen woord en achtig → bv. VL: ze·nu·wach·tig; NL: ze·nuw acht·ig

    42 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Georges Grootjans en laatst gewijzigd door nthn (10 jun 2019 20:28)

    Thumbs_up
    26

    Reacties

    Kheb een aantal dingskes toegevoegd. Het lukt spijtig genoeg niet van die lijst duidelijker te maken zonder al dat ge-“klemtoon xxste lettergreep”, blijkbaar verdwijnt de opmaak in voorbeeldzinnen, en ik vind niet direct een andere oplossing. Eventueel drukletters, maar ik ben niet echt fan van GEROEP ENDE GETIER op ’t internet.

    Terzijde is dit weeral een schoon lemma met een j’accuse aan de zoveelste kop van de hydra. Merci.

    Toegevoegd door nthn op 16 mrt 2019 22:11

    Waarom niet in ’t vet?
    VL: verkoop; NL: vérkoop

    Zie in ’t artikeltje hoe dat ge in ’t vet kunt zetten.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 17 mrt 2019 08:39

    Tenerife

    toegevoegd

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 17 mrt 2019 08:49

    Handig, ik dacht dat dat alleen maar met sterretjes ging. Ik ga het sebiet eens aanpassen zie.

    Toegevoegd door nthn op 17 mrt 2019 12:12

    Voilà, nu staan alle lettergrepen in ’t vet. Ik heb ook overal die zwevende bollekes gezet om de lettergrepen op te splitsen. Het ziet er goed uit, al zeg ik het zelf.

    Toegevoegd door nthn op 17 mrt 2019 12:32

    inkaderen en boven uw bed hangen :)

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 17 mrt 2019 12:39

    zo komt een mens weeral aan nieuwe lemma’s, se ;)
    inkaderen en boven uw bed hangen

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 17 mrt 2019 12:45

    Toegevoegd door nthn op 17 mrt 2019 13:01

    Da’s Vlaams?! Awel miljaar, ge leert iedere dag iet bij. Afrika en Amerika had ik trouwens ook toegevoegd.

    Woorden of delen daarvan die in gans Vlaanderen Brabants worden uitgesproken, wat doen we daarmee?
    Bv. woorden die eindigen op -ist/-isme: VL: iest/iesme; NL: ist/isme. Is dat duidelijk voor u als Antwerpenaar of moet ik i/ı anders voorstellen?

    Het is in feite serieus ambetant dat Oost-Vlaanderen het onderscheid tussen korte, lange en halflange i’s gelijk de Hollanders is kwijtgespeeld en enkel nog de SN-i van ‘pint’ en de SN-ie van ‘bier’ heeft. Moest dat het niet het geval geweest zijn zouden we veel minder moeten kibbelen over Vlaamse spelling, om niet te zeggen helemaal niet meer.

    (Geen idee welke magische spreuken ik heb uitgesproken voor die lege reactie hierboven.)

    Toegevoegd door nthn op 17 mrt 2019 13:02

    Nog ewa dingen toegevoegd.

    Toegevoegd door nthn op 17 mrt 2019 15:14

    Die Hollandse uitspraak van lavabo, ik krijg der grijze haren van. Toch dank aan de Hollanders die op Wiktionary hun uitspraak hebben opgepakt, dat maakt dit karwei een stuk gemakkelijker.

    Toegevoegd door nthn op 17 mrt 2019 15:24

    Een goudmijn:
    https://nl.wiktionary.org/wiki/Categorie:Woorden_in_het_Nederlands_met_audioweergave

    Toegevoegd door nthn op 17 mrt 2019 15:45

    Hypercorrectie ten top in de Vlaamse media: in e reklammeke van Fintro spreken ze ‘fabriek’ godverdikke uit gelijk ‘fabrık’. Totaal verkeerd, maar die slimmeriken peizen om een of andere reden dat alle ie-klanken noodzakelijk Antwerps (eikes!) zijn, en voeren er overal verdoffing op uit.

    Toegevoegd door nthn op 21 mrt 2019 22:55

    Een vraagske: is de 100% Franse uitspraak van ‘tunnel’ algemeen verspreid in Vlaanderen?

    Toegevoegd door nthn op 23 mrt 2019 22:53

    Vroeger was het in Antwerpen zeker de Franse uitspraak. Nu zegt iedereen onder de vijftig tunnel.

    Toegevoegd door de Bon op 23 mrt 2019 23:31

    Hoorde Peter Vandermeersch daarjuist op de Zevende Dag tot twee keer toe spreken over ‘ambitie’ met t en dat viel heel hard op. Die mens heeft wat te lang over de grens gewoond, vrees ik. Verder is het ook een regelgebonden uitspraak die ook voor politie e.d. geldt. daarom dat ik het maar niet in de lijst zet.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 24 mrt 2019 12:19

    Ik hoorde Ivan de Vadder daarlaatst: “Maar mevrouw Doornáért…”, zeggen. Waar zit die mevrouw, vroeg ik mij af?
    Het was de dame links naast hem.
    Adelheid barones Maria Doornaert, mij bekend als: Mia Dóórnaert!

    Toegevoegd door koarebleumke op 24 mrt 2019 14:07

    Merci, de Bon, ik had zoiets verwacht.

    koarebleumke, als ik mij niet vergis heeft ze een grote voorliefde voor Frankrijk (zoals het een echte minnares van de Nederlandse taal bekoort), misschien dacht hij van haar een plezier te doen door haar naam op zijn Frans uit te spreken.

    Ik kan het trouwens nog altijd niet af dat van alle mensen over heel de wereld net zij verkozen is tot voorzitster van het Vlaams Fonds voor de Letteren. Vergeeft mij als ik het bij het verkeerde eind heb, maar ik dacht toch dat het niet de blinde was die koningin was in het land der eeno(o)g(ig)en. Een barones met nog niet het minste verstand van – laat staan respect voor – taal die komt zeggen wie dat er wel en wie dat er geen taalsubsidies mag krijgen, geeft mij dan toch maar Sjarel de Grote.

    Toegevoegd door nthn op 24 mrt 2019 16:14

    Ach, zit dat zo.
    Nooit gedacht!

    Toegevoegd door koarebleumke op 24 mrt 2019 19:19

    Hoorde juist vrt journalist Bert De Vroey op het nieuws dossier op zijn Vlaams uitspreken. Ze zijn het aan het leren ;)

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 10 apr 2019 19:39

    Nog eentje dat ik mij veel en serieus aan erger: Vlaamse medialezers die 100000 uitspreken als het Hollandse ‘honderduijzent’/‘honderduiwzent’ in plaats van de correcte, algemeen Vlaamse uitspraak ‘hondertuizent’ (ik hoop dat ik de dag dat ze ‘hondertuust’ en ‘hondertuzent’ gaan zeggen nog ga mogen meemaken).

    Ik zet het hier maar als reactie omdat het denk ik niet echt in dit lemma thuishoort, aangezien het precies wel twee duidelijke regeltjes zijn:
    - uij ipv ui (typisch Hollandse hyperdiftongering – van wat oorspronkelijk en in West-Vlaanderen nog altijd simpelweg een éénklank ‘u’ is – die klakkeloos door de onderwerperige Vlaamse media wordt overgenomen)
    - in Holland bepaalt de eerste letter van het volgende woord de uitspraak, in Vlaanderen gaat die eer naar de laatste letter van het voorgaande woord

    Toegevoegd door nthn op 20 apr 2019 21:18

    (Ik heb dan toch maar een paar regeltjes onderaan de voorbeelden gezet.)

    Toegevoegd door nthn op 20 apr 2019 21:23

    Dat ge uw eigen aan die NL uitspraak ‘honderduijzent’ ergert, verstaan ik, maar ik zal nu eens ne keer zeggen se waar dat ik mijn eigen aan erger en dat is elkeskeer dat als Martine Tanghe ‘duijzent één’ zegt in de plaats van duizend en één. Dan zou ik ze zo uit dat kaske sleuren se… ;)

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 21 apr 2019 07:45

    Stelt u voor dat ze hun zouden wagen aan het palindroom 100001…

    Relevant lemma voor de geïnteresseerden: honderd en één.

    Toegevoegd door nthn op 21 apr 2019 12:23

    Toegevoegd door nthn op 27 apr 2019 13:59

    ‘Onderhoud’ toegevoegd. Ik moest eens goed lachen met het lemma op Wiktionary. Ze vermelden beide klemtoonvarianten, en hebben zelfs geluidsfragmenten, maar het fragment voor onderhoud is identiek aan dat van onderhoud, gewoon luider uitgesproken. Misschien maar een technisch foutje, maar wel grappig.
    https://nl.wiktionary.org/wiki/onderhoud

    Toegevoegd door nthn op 06 mei 2019 10:51

    Iets dat mij onlangs is opgevallen, misschien een eigen lemma waard: in West- en Oost-Vlaanderen wordt de i van ‘kindje’ anders uitgesproken naargelang er affectie mee gemoeid is – hoe meer affectie, hoe scherper de i.

    - “De kindjes van ’t dorp gingen van ’t school naar huis(t)” → ‘kindjes’ wordt hier uitgesproken met een /ı/
    - “We kunnen ’t nie zien omdat ’t hem verduikt, mo t zit een kindje in uwen buuk” (Het Zesde Metaal – Met drie) → ‘kindje’ wordt hier uitgesproken met een /i/

    Toegevoegd door nthn op 11 mei 2019 21:57

    Hoorde nieuwsanker Wim De Vilder op het vrt nieuws spreken over Water.‘loo’. Nochtans zegt vrttal.net dat het ’Water’loo moet zijn. Dat illustreert dat die journalisten voortdurend in een taalkramp zitten. Zij zeggen niet wat natuurlijk is, maar denken voortdurend hoe het in SN misschien zou moeten. En dan krijgt ge zo’n toestanden.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 20 mei 2019 20:01

    Misschien wou (ik bedoel: wilde) hij het op zijn Frans uitspreken. Ik versta niet echt waarom ze, voornamelijk bij de VRT, per se Franse, Duitse en Engelse namen altijd op zijn Frans, Duits en Engels willen uitspreken ipv gewoon op zijn Vlaams (of desnoods op zijn Hollands). Moesten ze dat nu ook consistent voor alle andere plaatsnamen ter wereld zo doen, zou (ik bedoel: zilde) dat niet zo storend overkomen, maar er zit geen enkele regelmaat in. Ik hoorde van ‘t weekend de omroepster op Canvas bezig over de serie ’Flettie’, bleek ze dus om god weet welke reden de IJslandse titel ‘Flatey’ op zijn steenkolenengels uit te spreken. Nochtans, moest ze dat gewoon op zijn Vlaams hebben uitgesproken, had ze het in feite bekan volledig correct op zijn IJslands uitgesproken.

    Toegevoegd door nthn op 20 mei 2019 23:38

    Het is toch niet meer dan normaal om Franse Duitse en Engelse woorden en namen uit te spreken op de manier zoals het hoort, we leven toch niet op een eiland. Zich inspannen om iets goed uit te spreken heeft niets met Vlaams of Hollands te maken ergo het siert de Lage Landen juist dat ze de woorden en namen van de buren in ieder geval probéren uit te spreken zoals het hoort. Ook het katten op op de uitspraak van Vlaamse omroepers en presentatoren is misplaatst. Wie eens goed naar VL- en NL-nieuws luistert en vergelijkt kan alleen maar tot de conclusie komen dat het Nederlands in Vlaanderen veel verzorgder maar ook veel authentieker klinkt dan het Hollandse nieuws.
    Wat is er toch met u aan de hand dat ge immer in mineur zijt als het om het Nederlands gaat?

    Toegevoegd door koarebleumke op 21 mei 2019 20:43

    Dat de NL nieuwslezers het nog slechter zouden doen is het probleem van de Nederlanders, daar ga ik me als VL niet mee moeien. Maar dat VL nieuwslezers veelvuldig woorden en uitspraken gebruiken die voor de VL wereldvreemd zijn, daar geraak ik inderdaad ‘in mineur’ van. Kerreven voor caravan zegt niemand en nu eens echt niemand in VL, waarom zou de nieuwslezer het dan wel zeggen? Het argument van Ruud Hendrickx is dat kerreven de Engelse oorsprong meer zou respecteren. Dat is nu eens een non-argument, want ik denk dat een Engelsman eerder het VL karravan gaat verstaan dan het NL kerreven. Dus wat is woorden en namen uitspreken ‘zoals het hoort’? Hoe hoort het? Zoals niemand het zegt? In VL zeggen we ‘Water’-loo voor Waterloo zoals we Luik voor Liège zeggen. En wat is er toch met Martine Tanghe aan de hand dat ze immer drieduizend één zegt terwijl zowat elke Vlaming drieduizend en één zegt? Awel daarvan geraak ik inderdaad in mineur ;)

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 21 mei 2019 21:24

    Ik koester de bangelijke vrees dat het mij niet gegeven is om u ooit in majeur te krijgen. Niet in dit leven dan toch…
    :)

    Toegevoegd door koarebleumke op 21 mei 2019 21:41

    koarebleumke, mijn probleem met de kwestie is dat geen énkel ander land op deze planeet dat doet (meer nog, zelfs de andere helft van dit eigenste land doet dat niet), en dat, als onze nieuwslezers toch willens nillens de lokale uitspraak van een stad duizenden kilometers verderop willen gebruiken, dat ze dat dan voor alle landen en alle talen doen, en niet alleen Frans, Duits en Engels. Ten eerste komt het bekakt over, en ten tweede toont het voornamelijk hun taalonkunde aan eerder dan het omgekeerde. Ik zeg dan nog niks over het taalimperialisme van o.a. de Fransen dat ze daarmee onrechtstreeks goedkeuren: als Marseille in het nieuws is, zeggen ze niet Marselha, maar Marseille.

    Over ‘verzorgder’, in mijn ogen spreken de NL nieuwslezers ook verzorgd, want hoe dat ge het ook draait of keert, het Poldernederlands is het Nederlands, want als bovengewestelijke taal spreken ze het in alle uithoeken van het land. Het is het equivalent van het algemeen Vlaams dat iedereen er hier als bovengewestelijke taal (en op West-Vlaanderen na meestal zelfs als moedertaal) op nahoudt. Dat de nieuwslezers in VL Nederlands spreken zoals men dat in NL een dikke 50 jaar geleden sprak, maar zoals werkelijk niemand het heden ten dage spreekt, noch in NL, noch in VL, zal wellicht de geschiedenisboeken ingaan als een van de onnoemelijk vele taalrariteiten in de 20e- en 21e-eeuwse Lage Landen.

    Alles kan beter heeft er destijds zelfs nog eens goed mee gelachen:
    https://www.youtube.com/watch?v=CI4e_a7jICU

    Toegevoegd door nthn op 22 mei 2019 11:05

    Dat van Alles kan beter kan echt niet beter en illustreert perfect het probleem, inclusief de echte nieuwslezers in een taalkramp.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 22 mei 2019 12:39

    De Nl nieuwslezers? Dit is het afscheid van Sacha de Boer:
    https://www.youtube.com/watch?v=gXVj207iUHU
    Ik moet echt mijn best doen om soms te verstaan wat ze zegt: er worden heel wat klanken en halve of hele woorden ingeslikt.
    En dit is het afscheid van Jan Becaus:
    https://www.youtube.com/watch?v=SSCJIYiSKr0
    Waarmee ik alleen maar gezegd wil hebben dat de NL soberder zijn dan de VL ;)

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 22 mei 2019 13:22

    Veel landen respecteren de namen van andere niet. De Engelsen en de Fransen zijn ongeëvenaard. De Duitsers doen meer hun best want die hebben nog wat goed te maken.
    Nu, dat andere geen respect hebben is geen maatstaf voor ons. Ik kan er ook niks bekakts in zien als een mens zich moeite geeft om buitenlandse namen goed uit te spreken. Het verwonderde mij al dat NL- en VL-nieuwslezers het over ‘chwawei’ hadden: een Chinese telefoonboer die klaarblijkelijk belangrijk is…
    Fransen vertelden mij eens dat ze uren om Antwerpen gereden hadden omdat ‘Anvers’ maar niet op de borden kwam. Gelukkig konden ze er zelf om lachen.
    Ik snap ook wel dat de VRT in een land dat van dialecten aan elkaar hangt vasthoudt aan het Standaard-Nederlands. De verschillen tussen het West-Vlaams van de kust, het Brabants van Antwerpen en het Limburgs in Maasland zijn te groot om in een tussentaal te ‘vatten’. Ze hebben het goed opgelost in mijn ogen.
    Als u nog eens de moeite wil nemen om een vergelijking te maken tussen Vlaams en Hollands nieuws let dan eens nauw op de articulatie: op de v (geen f), de ee (geen eej) de r (geen rj), de ei (geen aai). Dat zijn nog maar enkele voorbeelden van dingen die echt geen goed Nederlands zijn. Overigens rollen sommige Vlamingen wel erg met de r en kloten ze met de accenten. Een Vlaamse zin klinkt soms als een trekvalies over de keien: rrr rr rrrr rr. Iedere ochtend vroeg wordt ik wakker van die dingen, verrrdomme!
    Het is allemaal geen dràmmà (drama), we blijven buren, we moeten wel ;-)

    PS: tof die filmpjes van Sacha en Jan, een wereld van verschil.

    Toegevoegd door koarebleumke op 22 mei 2019 20:09

    Jamaar, als een nieuwslezer het ineens over ‘woedzj’ heeft, gaade gij dan weten dat het over de Poolse stad Łódź gaat? Of ‘vekschwuih’, zijnde Växjö in Zweden? Waarom sprak die omroepster dan over ‘flettie’ en niet over ‘flaateej’, wanneer het over het IJslandse Flatey ging? Waarom zeggen ze dan ‘teeneeriefee’ tegen Tenerife? Ze spreken toch ook, zoals in de sketch hierboven, West-Vlaamse steden niet uit op zijn West-Vlaams? Ze mogen het van mij allemaal doen, maar dan consistent en niet op willekeurige basis. Aangezien dat ze dat nooit zouden kunnen volhouden, en aangezien dat de meeste mensen geen zo’n talenknobbels zijn die gelijk ons (nee, wij) alle talen verstaan, doen ze het dus beter gewoon niet.

    De verschillen tussen West-Vlaams en Brabants (en de tien man en een paardekop die in Vlaanderen nog Limburgs spreekt) zijn helemaal niet te groot om in een tussentaal te vatten, want ze zíjn dat al (al ettelijke decennia zelfs), en daar is het Vlaams Woordenboek m.i. een perfect bewijs van. 90% van de woorden en uitdrukkingen die hier te vinden zijn, worden door iedereen gebruikt dan wel herkend. Ook op grammaticaal vlak zijn er veel meer gelijkenissen tussen West-Vlaams en Brabants, allemaal dingen die totaal niet (of niet meer) voorkomen in eender welk dialect in Nederland (op de grensdialecten na). Dubbele, drievoudige, viervoudige persoonsvormen bijvoorbeeld (“ge zijt ge gij”), dubbele/drievoudige/viervoudige/vijfvoudige negaties, werkwoordsvormen (‘ge waart’ ipv ‘je was’, ‘hij wilt’ ipv ‘hij wil’, 2e enkelvoud als imperatief, enz.), een totale afschaffing van de saksische genitief, … Natuurlijk heeft iedereen nog zijn eigen accent, maar dat is zo in alle talen op de wereld. Alleen hier gebruikt de media een accent van een ander land, van een andere eeuw. Allemaal Standaardnederlands natuurlijk, maar dat is het probleem.

    ‘Ee’ spreekt de VRT trouwens wel degelijk uit als ‘eej’. Vrij zacht, maar nog altijd te veel want geen enkele Vlaming, Broekzelenaar of Waal zegt ‘eej’. Idem voor ‘ei’ als ‘eij’, ‘oo’ als ‘oow’, ‘ij’ als ‘ijj’, ‘ou’ en ‘au’ als ‘ouw’/‘auw’, ‘ui’ als ‘uij’ dan wel ‘uiw’, ‘eu’ als ‘euw’, ende zo voorts ende zo verder. Zelfs ouders of leraars die tegen de kinderen jij-en en jou-en (Oost-Vlaanderen blijkt daar gelukkig vrij resistent tegen) krijgen die tweeklanken niet over hun lippen, dat toont volgens mij afdoende aan dat het allemaal toch niet zo goed opgelost geweest is.

    Toegevoegd door nthn op 22 mei 2019 22:13

    En nu dit weer:
    https://androidworld.be/review/google-assistent-belgie-vlaams/

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 28 mei 2019 19:41

    Nog een aantal dingen toegevoegd met dank aan de Taalfluisteraar:
    https://taalfluisteraar.be/2019/05/20/de-ene-klemtoon-is-de-andere-niet/

    Toegevoegd door nthn op 30 mei 2019 17:52

    Spreekt er hier nog iemand ‘computer’ uit als ‘komp(j)uter’ ipv ‘kompjoeter’?

    Toegevoegd door nthn op 06 jun 2019 21:14

    Ik spreek computer uit als peesee ;) Nee, serieus, kompjoeter natuurlijk.

    Toegevoegd door Georges Grootjans op 07 jun 2019 06:36

    Ramplank.

    Toegevoegd door koarebleumke op 07 jun 2019 08:29

    Voeg een reactie toe

    Ingelogde gebruikers kunnen reacties aan deze definitie toevoegen.

    Log in

    Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

    Uw gebruikersnaam
    Uw geheime paswoord

    Hulp gezocht!
    Wil je graag meebouwen aan de taalatlas van de Nederlandse taal?
    Taalverhalen zoekt nieuwe vaste correspondenten voor haar mini taalonderzoekjes.

    Leer je Nederlands?
    NedBox.be is een gratis website om op een leuke manier Nederlands te oefenen, via tv-fragmenten en krantenartikels.

    Het Vlaams woordenboek  |  Concept en realisatie door Anthony Liekens

    Creative Commons License

    Het Vlaams Woordenboek by Anthony Liekens is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.