Vlaams Woordenboek logo

Het Vlaams woordenboek


Index

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Log in

Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

Uw gebruikersnaam
Uw geheime paswoord

  • Log in
  • Wees welgekomen | Willekeurig | Top woorden | Recent

    Recente wijzigingen

    De onderstaande definities zijn de laatst gewijzigde definities van Vlaamse termen in ons woordenboek. Deze lijst is ook beschikbaar als RSS Feed RSS

    #22671

    vis platinées

    onderbreker of contactpunten

    Als de garagist het heeft over bielle en vis platinee hoor ik het in Keulen donderen …

    Regio Antwerpen
    Bewerking door fansy op 16 dec 2012 19:26
    0 reactie(s)

    #22672

    mètlied (mitlied) mitlieje
    ('t [onz.] geen mv. vorm)

    medelijden

    Mit zonne zoeplap hoofste gein mètlie_d te hubbe.
    Met zo’n zuiplap hoef je geen medelijden te hebben.

    Regio Maasland
    Bewerking door fansy op 16 dec 2012 19:23
    0 reactie(s)

    #22673

    mètlied (mitlied) mitlieje
    ('t [onz.] geen mv. vorm)

    medelijden

    Mit zonne zoeplap hoofste gein mètlie_d te hubbe.
    Met zo’n zuiplap hoef je geen medelijden te hebben.

    Regio Maasland
    Bewerking door fansy op 16 dec 2012 19:22
    0 reactie(s)

    #22674

    mètlied (mitlied) mitlieje
    ('t [onz.] geen mv. vorm)

    Mit zonne zoeplap hoofste gein mètlie_d te hubbe.
    Met zo’n zuiplap hoef je geen medelijden te hebben.

    Regio Maasland
    Bewerking door fansy op 16 dec 2012 19:21
    0 reactie(s)

    #22675

    moete
    (de ~ (v.), g. mv.)

    Uitspr. gerekte oe (niet te verwarren met ‘moejte’ wat ‘inspanning’ betekent, zoals Ned. moeite)

    Toên ich den hond doë èn rènger ên wènd on z’n kèttel zoêg ligge, kriëg ich moête mèt ’t beiske. (toen ik de hond zo in regen en wind aan zijn ketting zag liggen, kreeg ik meelij met het dier)

    Regio Haspengouw
    Bewerking door fansy op 16 dec 2012 19:20
    0 reactie(s)

    #22676

    se
    (bw.)

    A. in zinnen of in vragen
    1. ter verbetering van een uitspraak
    2. om een bevestigend of instemmend antwoord te krijgen
    3. in voorwaardelijke zinnen, voorafgaand aan een vraag

    ja toch/nee toch/toch/niet/of niet/of wel/just/is het ni/dat is toch/zeker/eigenlijk…?

    B. om bewondering, verbazing, protest, medelijden enz. uit te drukken: echt, werkelijk, inderdaad

    C. om een gebod of een verzoek kracht bij te zetten

    D. eenmaligheid van situaties: nu eenmaal, in elk geval

    A.
    1. Gij hebt op mij zitten wachten, se? > Gij hebt op mij zitten wachten, zeker? Antwoord: Eigenlijk wel.
    2. Het is toch waar wat ze zei, se? > Het is toch waar wat ze zei, niet dan?
    Zo is het, se? > Zo is het, ja toch?
    3. Terwijl dat ge hier zijt se, zoude mij es kunnen helpen om rap de was op ta hangen?

    B. Zie, hoe schoon, se!
    Die Roger, se. 57 is em en er loopt een poppemie van 27 aan zijnen arm. Waar heeft hij die opgeschaard (opscharen)?
    In de grond is hij zo ne goeie, se! Maar ge moet em er eerst in krijgen.
    En ik ga dat vandaag nu es ni doen, se!
    Ocharme se, mijn dutske, zo schreeuwen!

    C. Kom hier, se!
    Ge ga vandaag ni naar de kermis, se?

    D. Het is al laat, se, ik ga ermee stoppen.

    Gans Vlaanderen
    Bewerking door fansy op 16 dec 2012 19:19
    7 reactie(s)

    #22677

    ocharme

    ook ocharmen
    hoe erg, hoe triestig, hoe spijtig

    WNT: Modern lemma: ocharm
    ook OCHARMEN, tusschenwerpsel. Koppeling van de uitdrukking och arm! of och armen! mnl. acharme! en acharmen!

    Uitroep van smart, ongeveer gelijkstaande met ach! of helaas! In de 17de en 18de eeuw zeer gebruikelijk, thans min of meer verouderd.

    Niet alleen als uitroep, maar ook in de betekenis van amper of helaas met een pejoratieve bijklank van medelij

    Ocharme die duif! Ze is los tegen de ruit gevlogen!

    Hij verdient ocharme 5000 euro per maand en moest dus dringend opslag krijgen.

    Gans Vlaanderen
    Bewerking door fansy op 16 dec 2012 19:18
    2 reactie(s)

    #22678

    roestbak
    (de ~ (m.), -en)

    aftandse auto, moto
    < smalend of met medelijden gezegd

    Ik zou mijne roestbak nog eens naar de garagist moeten brengen. Ik hoor daar een geluid dat niet koosjer is.

    Regio Antwerpen
    Bewerking door fansy op 16 dec 2012 19:17
    1 reactie(s)

    #22679

    jonk, maar ~ toch
    (uitdr.)

    maar jongen/meisje toch, ik heb medelijden met je
    ook: maar manneke toch (m/v), maar ventje toch (m.)

    ook in Oost-Vlaanderen, Kempen
    in Antw.: maar kind of kinneke toch

    Kleine jongen: Ik heb in mijn broek geplast!
    Grote jongen: Maar jonk toch!

    Provincie West-Vlaanderen
    Bewerking door fansy op 16 dec 2012 19:14
    0 reactie(s)

    #22680

    gedacht, een (goed) ~ van zijn eigen
    (uitdr.)

    een (hoge) dunk van zichzelf (gez. van iem. die het hoog in de bol heeft), eigendunk

    ook in Antw.

    Ik krijg er iets van: mensen die uit medelijden contact zoeken, mensen met een veel te goed gedacht van zichzelf.

    Provincie Limburg
    Bewerking door fansy op 16 dec 2012 19:13
    2 reactie(s)

    #22681

    poenpakker
    (zn;, m., ~s)

    iemand die op een gemakkelijke of hebzuchtige manier veel geld verdient

    VD2012 online: Belgisch-Nederlands

    ook: poen pakken

    Die poenpakker geeft niks voor niks weg. Als hij ergens iets mee kan verdienen…

    Pak de poen was destijds een show op tv. Maar de gebroeders Verreth zijn er wel in afgegaan als een gieter… ’t Was bijwijlen hilarisch.

    Gans Vlaanderen
    Bewerking door Georges Grootjans op 16 dec 2012 18:43
    0 reactie(s)

    #22682

    aantal, in ~
    (uitdr.)

    voldoende in aantal zijn, voltallig

    VD2012 online: niet in aantal zijn (Belgisch-Nederlands)

    Zijn we in aantal om geldig te kunnen stemmen?

    Ze kregen 5-0 forfait omdat de ploeg niet in aantal was.

    Gans Vlaanderen
    Bewerking door Georges Grootjans op 16 dec 2012 18:31
    0 reactie(s)

    #22683

    mètlied (mitlied) mitlieje
    ('t [onz.] geen mv. vorm)

    medelijden

    Mit zonne zoeplap hoofste gein mètlie_d te hubbe.
    Met zo’n zuiplap hoef je geen medelijden te hebben.

    Regio Maasland
    Bewerking door LeGrognard op 16 dec 2012 17:23
    0 reactie(s)

    #22684

    trunte
    (de ~ (v./m.), ~n?)

    iemand die gedurig sip, treurig kijkt

    zie ook truntaard, truntepater

    < Bij De Bo (1873):
    TRUNTE
    v. Hetzelfde als Trutte, Bij ’t grauw gebruikelijk.
    - Dochter, vrouw, even als trutte, doch met dit verschil dat trutte een gedacht van ondeugd bevat en afkeer verwekt, daar integendeel eene trunte deugdzaam is, maar vreesachtig en besluiteloos van karakter, anders gezeid eene kwene. (… )
    Eene die kleenmoedig en talmachtig te werke gaat, en bij de minste moeilijkheden of hinderpalen klaagt en kriept.
    “Eene verdrietige, onverdragelijke trunte.”

    Zie die trunte, het is weer niks goed aan dat eten.

    Provincie West-Vlaanderen
    Bewerking door de Bon op 16 dec 2012 17:06
    4 reactie(s)

    #22685

    trunte
    (de ~ (v.), ~n?)

    iemand die gedurig sip, treurig kijkt

    zie ook truntaard, truntepater

    < Bij De Bo (1873):
    TRUNTE
    v. Hetzelfde als Trutte, Bij ’t grauw gebruikelijk.
    - Dochter, vrouw, even als trutte, doch met dit verschil dat trutte een gedacht van ondeugd bevat en afkeer verwekt, daar integendeel eene trunte deugdzaam is, maar vreesachtig en besluiteloos van karakter, anders gezeid eene kwene. (… )
    Eene die kleenmoedig en talmachtig te werke gaat, en bij de minste moeilijkheden of hinderpalen klaagt en kriept.
    “Eene verdrietige, onverdragelijke trunte.”

    Zie die trunte, het is weer niks goed aan dat eten.

    Provincie West-Vlaanderen
    Bewerking door de Bon op 16 dec 2012 17:04
    4 reactie(s)

    #22686

    trunte
    (de ~ (v.), ~n?)

    iemand die gedurig sip, treurig kijkt

    < Bij De Bo (1873):
    TRUNTE
    v. Hetzelfde als Trutte, Bij ’t grauw gebruikelijk.
    - Dochter, vrouw, even als trutte, doch met dit verschil dat trutte een gedacht van ondeugd bevat en afkeer verwekt, daar integendeel eene trunte deugdzaam is, maar vreesachtig en besluiteloos van karakter, anders gezeid eene kwene. (… )
    Eene die kleenmoedig en talmachtig te werke gaat, en bij de minste moeilijkheden of hinderpalen klaagt en kriept.
    “Eene verdrietige, onverdragelijke trunte.”

    Zie die trunte, het is weer niks goed aan dat eten.

    Provincie West-Vlaanderen
    Bewerking door de Bon op 16 dec 2012 17:02
    4 reactie(s)

    #22687

    treunte
    (zn. v. -n?)

    jong meisje dat tegen weinig kan, snel klaagt

    variant van trunte

    Ze wil niet meegaan, ’t is een treunte.

    Regio Westhoek
    Bewerking door de Bon op 16 dec 2012 16:56
    1 reactie(s)

    #22688

    kazak
    (de ~ (m.), ~ken)

    lange overjas
    ook (boeken)tas

    ‘kazakkeerder’ iemand die van (politieke) overtuiging verandert – zie ook kazakkendraaier

    Ontleend aan het Frans ‘casaque’.

    WNT:
    1) 16de E.: als soldatendracht: een lang overkleed, een lange overjas.
    2) 19de E: in Vlaamsch-België: mansrok, jas, frak
    - Kazak(ke): jas, groot overkleed voor mannen. De Bo(1873).
    - Kazakke: alle mansoverkleed (den kiel uitgezonderd), Teirl., Zuid-Oostvl. Idiot.

    Provincie Oost-Vlaanderen
    Bewerking door de Bon op 16 dec 2012 15:00
    1 reactie(s)

    #22689

    in de kazak zetten
    (uitdr.)

    bedriegen

    in Antwerpen ook: in de valies zetten
    zie ook: zak, in ’t ~ zetten

    Ze hebben hem in de kazak gezet.

    Gans Vlaanderen
    Bewerking door de Bon op 16 dec 2012 14:40
    7 reactie(s)

    #22690

    trekkepoten

    tegentrekken, tegenstribbelen

    Hij wil niet meedoen, hij is aan het trekkepoten.

    Regio Westhoek
    Bewerking door LeGrognard op 16 dec 2012 14:37
    0 reactie(s)

    Meer ...

    Groot Nationaal Onderzoek
    Het Gentse Centrum voor Leesonderzoek is doorlopend op zoek naar deelnemers voor hun woordentest om de Nederlandse taal in kaart te brengen. Uw inbreng is zeer welkom!

    Het Vlaams woordenboek  |  Copyright © 2007-2012  |  Concept en realisatie door Anthony Liekens  |  Algemene Voorwaarden