Vlaams Woordenboek logo

Het Vlaams woordenboek


Index

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Log in

Registreer als nieuwe gebruiker om het Vlaamse Woordenboek op zijn best te kunnen gebruiken. Als ingelogde gebruiker kunt ge bijvoorbeeld nieuwe termen aan ons woordenboek toevoegen, andermans definities verbeteren, en reageren op bestaande definities.

Uw gebruikersnaam
Uw geheime paswoord

  • Log in
  • Wees welgekomen | Willekeurig | Top woorden | Recent

    Recente toevoegingen

    De onderstaande definities zijn de laatst toegevoegde definities van Vlaamse termen in ons woordenboek. Deze lijst is ook beschikbaar als RSS Feed RSS

    #21

    Ostbelgien
    (eigennaam)

    de Duitstalige gemeenschap in België;
    zie Oost-België

    “De minister-president van de regering van de Duitstalige Gemeenschap, Oliver Paasch, wil zijn regio voortaan op de kaart zetten met het merk “Ostbelgien” in plaats van “Deutschsprachigen Gemeinschaft” (DG). Dat heeft hij gezegd tijdens zijn beleidsverklaring in het parlement in Eupen." (dredactie.be 2016/09/19)

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door de Bon en laatst gewijzigd door de Bon (16 mrt 2017 16:07)

    Thumbs_up
    10

    #22

    Oost-België
    (eigennaam)

    de Duitstalige gemeenschap in België

    “De nogal bureaucratisch aandoende benaming Duitstalige gemeenschap mag naar de prullenmand, voortaan presenteren de inwoners van de Duitstalige gemeenten in het uiterste oosten van ons land zich aan de buitenwereld als ‘Ostbelgien’ of Oost-België. De nieuwe merknaam werd woensdag voorgesteld in Sankt Vith.” (standaard.be 2017/03/16)

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door de Bon en laatst gewijzigd door de Bon (18 mrt 2017 23:03)

    Thumbs_up
    8

    #23

    samensmijten
    (ww. smeet samen, samengesmeten)

    vele toepassingen, o.a. bij elkaar doen, bij elkaar gooien, samenvoegen, samen doen

    Hopelijk verdwijnt mijn backup oplossing niet als ze hun netwerken gaan samensmijten en houden ze de twee van elkaar gescheiden. (reddit.be)

    We kunnen misschien samensmijten, gy ebt papieren, ik eb ne moto, tesamen een schoon geheel toch… (motorforum)

    Eigenlijk zou je best zonder daily diesel kunnen, en daarom de budgetten samensmijten en voor de jag gaan… (autoforum)

    Sorry ze, ma das echt wel een stomme poll… Het BMI van mannen en vrouwen kunt ge zo niet samensmijten want er gelden verschillende regels. (WZL)

    Ik besloot dus een joint te rollen. Hij werd vrij scheef en we gingen er één samensmijten, maar ik zei dat ik het wel allemaal ging doen, hij was ten slotte God en ik zijn onderdaan die zich moest opwerken. (drugsforum)

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door LeGrognard en laatst gewijzigd door LeGrognard (15 mrt 2017 19:56)

    Thumbs_up
    7

    #24

    as
    (vw)

    als + vnw

    zie ook at

    ik: assek of azek (doffe e), askik; ook akik, ak
    gij: asge, ook agge
    hij, zij, het: assem, asheum, asse, asze, ast, asset of aszet (doffe e); ook at
    wij: aswe; ook awwe
    jullie: asgolle, asgelle, asgellie; ook agolle, agelle, agellie
    zij: asze, asse, aszolle, aszelle, aszellie; ook azolle, azelle, azellie

    Asse denkt dat ze daarmee weg kan,…

    Aszet zo zit, doeget dan mor alleen!

    As dat werkske in orde is, trakteert de patron.

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door fansy en laatst gewijzigd door fansy (15 mrt 2017 13:12)

    Thumbs_up
    7

    #25

    hete vijs
    (uitdr.)

    zie vijs, hete ~

    Met die hete vijs kunt ge geen toekomst opbouwen; die hebt ge niet alleen.

    0 reactie(s)
    Toegevoegd door fansy (15 mrt 2017 12:30)

    Thumbs_up
    6

    #26

    mosselkop
    (de ~, man. zelfst. nw. geen mv.)

    opgezwollen hoofd doordat men besmette mosselen gegeten heeft die verlammend werken op de ademhalingsspieren

    Mijn moeder kreeg na het eten van mosselen plots ademhalingsproblemen, een rode gelaatskleur en een opgezwollen gezicht. “Dat is een mosselkop,” besloot de dokter.

    De mosselkop is een novelle van kempische schrijver Erik Vlaminck.

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Marcus en laatst gewijzigd door fansy (17 mrt 2017 20:42)

    Thumbs_up
    10

    #27

    vijsbank
    (de ~,~en vrouw. zelfst. nw.)

    bankschroef
    ook overdrachtelijk gebruikt

    Watchmakers lathe and vice

    De opstelling bestaat uit een boormachine, een vijsbank om de boormachine in vast te zetten, een ijzeren schijfje waarop we onze magneten op kunnen bevestigen, een voltmeter, een spanschroef om de draaisnelheid van de boor precies te kunnen regelen en een camera. (http://wetenschapsexpo.blogspot.be/)

    Ik merk dagelijks in mijn coachingpraktijk dat mensen zich vastzetten en dat dit soms komt vanuit een angst waardoor ze in een soort van “vijsbank” terechtkomen waar ze passief in blijven zitten tot de pijn niet meer te houden is en ze zich overgeven aan de situatie (ondergaan) of vluchten (als ze nog kunnen tenminste). (http://www.sabinetobback.be/)

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Marcus en laatst gewijzigd door de Bon (17 mrt 2017 16:20)

    Thumbs_up
    10

    #28

    vijlstaak
    (z. nw. de ~ (m.) ~en)

    zware vijsbank (bankschroef) die met een staak op de grond rustte en waarop gesmeed of ander ijzerwerk gedaan kon worden (verouderd) Uit: Vak en Kunstwoorden – Ambacht van den smid, Vlaamse Academie voor Taal- en Letterkunde.

    NL: staartbankschroef

    Vise 2015

    Het is een ijzeren tuig, aan den werkbank vastgezet en waarin men, bij middel van eene vijs, het ijzer sluit, dat moet gesmeed of bewerkt worden. Jozef Vuylsteke, Ambacht van den smid. (1895)

    UIT OORZAAK VAN VERTREK: Groote en kleine boormachien, 3 aanbeelden groote vijlstaak, moereplaten, vuring, en wind- gever, waterbak, vijlen, bouten enz. (Het Ypersch nieuws- 1929 – Historische Kranten)

    1 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door LeGrognard en laatst gewijzigd door de Bon (17 mrt 2017 16:19)

    Thumbs_up
    9

    #29

    at
    (vw.)

    (in bepaalde gevallen) als

    At em nu denkt dat …

    Komt maar eens terug at hem thuis is.

    At (het) zo zit…

    Hij begon te lachen at hem dat zag.

    At dat nog maar goed komt.

    2 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door de Bon en laatst gewijzigd door de Bon (14 mrt 2017 17:17)

    Thumbs_up
    7

    #30

    spannendrap
    (de ~ (m.), geen mv.)

    zelfklevend medisch verband al dan niet op maat gemaakt of op een rol

    zie ook sparadrap, sparredra, tensoplast

    Sparadrap op rol. Zie hier

    Voor spannendrap ben ik allergisch: mijn huid zwelt op, ze wordt vuurrood en jeukt serieus hevig.

    De ouderwetse spannendrap was gemaakt van bruin geweven stof met aan de andere kant een stevige kleeflaag. Het was te verkrijgen op rol om zelf op maat af te knippen. Het diende om steriel gaasverband vast te kleven.

    Voor de grap hadden mijn zus en ik ne keer stukken ouderwetse spannendrap gebruikt als ontharingsmiddel voor onze benen…

    4 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door fansy en laatst gewijzigd door de Bon (18 mrt 2017 23:34)

    Thumbs_up
    10

    #31

    een fikse kater
    (uitdr.)

    - een flinke kater
    - een serieuze kater na teveel te hebben gedronken

    Hij heeft gisteren goed doorgefeest en is deze morgend met een fikse kater opgestaan.

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door fansy en laatst gewijzigd door de Bon (16 mrt 2017 10:45)

    Thumbs_up
    6

    #32

    aanlaaien
    (ww., laaide aan, aangelaaid)

    aankoeken, aanladen

    Dat huurhuis heeft lang leeggestaan. Bij de bezichtiging was dat niet echt proper te noemen; de badkamer en de keuken waren zwaar aangelaaien van tijdenlang niet te kuisen.

    Niet moeilijk dat die afvoerbuis verstropt (verstroppen) is, ze is helemaal aangelaaien met zeep en vet.

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door fansy en laatst gewijzigd door fansy (13 mrt 2017 05:06)

    Thumbs_up
    6

    #33

    opstropping
    (de ~ (v.) , ~en)

    opeenhoping, opstopping
    Belemmering van stroom van vloeistoffen, goederen, voertuigen, mensen door teveel aanvoer en/of versmalling, versperring van het traject.
    Het woord “opstropping” wordt echter meest gebruikt als men het over een file in het verkeer heeft.
    SN: Opstopping
    zie ook opstroppen
    vgl verstropping, verstroppen

    De waterloop onder de houten brug naast Eikenlaan (…), heeft al even een opstropping doordat er er zich een dam gevormd heeft door takken, bladeren en ed. (meldpunt waterlopen.be)

    Wat de opstropping van bloed in de vena portarum aangaat, die word van veele toegeschreven aan de verdikking der voghten… (books.google.be)

    Tijdens hun elektronisch geregelde naloop wordt vuilophoping en opstropping verhinderd; dit model is ideaal te combineren in afvalwateropvoeringsinstallaties… (cop-tools.be)

    Het is weer opstropping op de snelwegen, stilstaand en langzaam verkeer.

    Geregeld opstroppingen (auto’s, bussen en vrachtwagens die zich klem rijden). En af en toe rijdt men op het voetpad om uit de opstropping los te komen. (veilig verkeer Bornem)

    Grote opstropping zuiderring Neerpelt-Mol thv de aldi. Accident linkerrijstrook versperd. (politiecontrole Lommel)

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door fansy en laatst gewijzigd door moomer (22 mrt 2017 14:58)

    Thumbs_up
    8

    #34

    verstropping
    (de ~ (v.) , ~en)

    beknelling, verstopping, versperring
    van kanalen, goten, buizen,…

    zie ook verstroppen
    vgl opstroppen

    WNT: verstropping: Alleen in Vl.-België aangetroffen.

    De verstropping in de eternitten rioolbuis was te groot en te vast zodat het water er langs alle kanten uitspoot.

    Heel de kelder is onder water te komen staan door die verstropping in de riool; de opstropping van aangekoekt vet en slijk was de oorzaak.

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door fansy en laatst gewijzigd door de Bon (15 mrt 2017 22:42)

    Thumbs_up
    9

    #35

    verdiest
    (bn)

    over voedsel: zoveel ervan eten dat je er bijna moet van walgen

    vgl verboeft, verbuft, overboeft

    Ik hoef geen taart meer, ik ben er verdiest van.

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Kastanjeoog en laatst gewijzigd door fansy (13 mrt 2017 03:34)

    Thumbs_up
    7

    #36

    witbekte
    (bn)

    zodanig kwaad worden dat je wit ziet
    witgloeiend van woede

    Nadat de buurman hem verweten had, kwam hij witbekte van colère in huis.

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door Kastanjeoog en laatst gewijzigd door fansy (13 mrt 2017 03:41)

    Thumbs_up
    9

    #37

    ongetoef
    (het ~ (o))

    Drukte

    Door de opstropping in het centrum passeren de auto’s allemaal hier door de straat. Er is veel meer ongetoef als anders.

    0 reactie(s)
    Toegevoegd door moomer (12 mrt 2017 15:22)

    Thumbs_up
    10

    #38

    souda
    (zn. m. meerv. niet gebruikelijk)

    soda
    (het woord souda werd vroeger ook in Nederland gebruikt)

    < De vorm soda is ontleend aan Italiaans soda. De vorm souda, die nog tot in de 19e eeuw voorkomt, lijkt een contaminatie te zijn van soda en Frans soude, dat zelf ook ontleend is aan Italiaans soda. Het Italiaans heeft het via het Siciliaans ontleend aan Arabisch suwwād ‘sodakruid’. Deze plant levert bij verbranding de chemische stof soda. (M. Philippa e.a.)

    vergelijk seldersoe

    Klik op de afbeelding
    Sodakristallen
    Sodakristallen

    “Nicotinegeur, rookgeur uit huis verwijderen?
    Ik dacht dat het papier afwassen met water met souda ook de geuren bestrijdt.” (forum)

    “souda inkappe, water derin, frietpot op, water net niet laten koken en dan terug afzetten, laten afkoelen, water eruit, en alles uitkuisen” (9lives.be)

    0 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door de Bon en laatst gewijzigd door de Bon (11 mrt 2017 17:17)

    Thumbs_up
    8

    #39

    dosvlegel
    (de ~ (m.) , ~s)

    Het is een houten landbouwwerktuig om graan te dossen.

    uitspraak: deusvlegel
    ook in Limburg, Hageland
    Leiestreek: desvleugel

    zie ook dosmolen, dosduvel, dorsduivel

    klik op de afbeelding
    Dreschflegel
    Dorsvlegel

    Met een dosvlegel worden de korrels uit de aren geslagen. Het stro wordt verwijderd. Daarna worden de graankorrels in een wan opgegooid, zodat de wind het kaf en het stof afscheidt.

    1 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door fansy en laatst gewijzigd door de Bon (11 mrt 2017 11:07)

    Thumbs_up
    10

    #40

    dossen
    (ww., doste, gedost)

    dorsen
    zie ook dosmolen, dosduvel, dorsduivel

    uitspraak: deussen
    ook in Limburg, Hageland
    Leiestreek: desschen of dessen

    klik op de afbeelding
    Dorsen
    Manueel dossen

    Dossen werd vroeger in de wintermaanden met de hand gedaan met behulp van een dosvlegel.

    Het gedoste graan wordt gezuiverd met een wanmolen.

    2 reactie(s)  |  oudere versies
    Toegevoegd door fansy en laatst gewijzigd door fansy (11 mrt 2017 03:23)

    Thumbs_up
    8

    Meer ...

    Leer je Nederlands?
    NedBox.be is een gratis website om op een leuke manier Nederlands te oefenen, via tv-fragmenten en krantenartikels.

    Het Vlaams woordenboek  |  Concept en realisatie door Anthony Liekens

    Creative Commons License

    Het Vlaams Woordenboek by Anthony Liekens is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.